İkisi de Kürtler'in gözbebeği
Başbakan Erdoğan'ın demokratik açılımı duyururken "Türkiye'nin kaybettiği değerler" olarak nitelediği Kürt müziğinin iki önemli sesi Ciwan Haco ve Şivan Perwer, geçen hafta Avrupa'da (Haco Basel, Perwer Viyana'da) verdikleri konserler ve farklı mesajlarıyla gündemdeydiler. Biz de sanat ve politikadaki duruşlarıyla karşılaştırdık.
Ciwan Haco
Müzik eğitimini Almanya'da aldı. Blues, pop, rock ve yerel sazları kullandığı etno-jazı Kürt müziğine taşıdı. Kürtler'in yaşadığı acıları dile getiren, Peşmergeleri öven şarkıları var ama genelde müziğinde mesaj kaygısı taşımıyor.
Avrupa'da saygın bir sanatçı ama asıl hayran kitlesi İran, Irak, Suriye ve elbette Türkiye'de. 80'lerde yayınlanan dört albümü hem Türk hem de Kürt gençlerince sevildi. 2003'te 400 bin nüfuslu Batman'da 300 bin kişi karşısında verdiği konser hâlâ hafızalarda.
Kürt siyasetinde her kesimle diyaloga açık oldu. Gereğinde, yanlış yapan Kürt hareketi liderlerini eleştirmekten geri durmadı. PKK'ya uzak durdu ama açılım sürecinde 'realite' olarak gördüğü PKK'nın muhatap alınması gerektiğini savunuyor.
Hükümetin açılımlarını destekliyor. TRT-6'ya sıcak bakıyor, davet gelirse çıkabileceğini, Sezen Aksu ve Hülya Avşar ile barış için düet yapabileceğini söylüyor. Yurda giriş yasağı hiç olmadı. Yakında dediklerini gerçekleştirebilir.
Şivan Perwer
Müzik eğitimi de var ama doğuştan bir halk ozanı. Sazı güçlü, sesi ondan güçlü. 'Caney Caney', 'Haybenin' gibi fıkır fıkır şarkıları var ama müziği genelde hüzünlü ve protest. Eserleri Kürt toplumunun sorunları ile yoğrulmuş ve çoğunlukla siyasi mesajlı.
O, yaşları 20-50 arası Kürtler'in bir numarası. Şarkılarının neredeyse tamamı Kürtçe olduğu için ünü Kürtler'in yaşadığı ülkeler ve Avrupa'daki Kürt diasporasıyla sınırlı. Son dönemde Türkçe, İngilizce ve Arapça şarkılar söylemeye başladı.
Başlarda PKK'ya çok yakındı. Kanlı eylemleri eleştiren 'Ne Yaptık' adlı şarkısından dolayı Öcalan'ın eleştirilerini çekti. Örgüt, hakkında infaz kararı çıkarmıştı. Şimdi PKK'ya mesafeli ancak irtibatı sürüyor. Barzani hareketine yakınlığı da biliniyor.
Hükümetin açılımlarını destekliyor ancak TRT6'ya çıkıp örgütün tepkisini almaktan çekiniyor. Türkiye'ye girişi yasaklandığı için 36 yıldır Avrupa'da Kürtlerin kültürel gelişimi için çaba sarfediyor. Hakkındaki yasak kalktı ama yine de gelmeye isteksiz.
sayı: 68
